Płyty gipsowe (g-k, g-w), profile, mocowania

Znalezione pozycje: 8

Lekka płyta ze sprasowanego gipsu jest dziś jednym z najpopularniejszych materiałów budowlanych. Trudno sobie bez niej wyobrazić zagospodarowanie poddasza, wykonanie podwieszanego sufitu czy wymyślnej zabudowy z półkami. W trakcie remontów wykorzystuje się ją przy wznoszeniu ścianek działowych i jako tzw. suchy tynk.


W PRL-u karton-gipsy miały kiepską opinię. Wszystko zmieniło się w latach 90. ub. w., wraz z nową technologią produkcji i wprowadzeniem na rynek stalowego rusztu. Teraz płyty z gipsu sprasowanego między dwiema warstwami papieru pojawiają się chyba na każdej budowie.

Ich popularność wynika z licznych zalet. Przede wszystkim są lekkie, łatwe w montażu, da się z nich wybudować najbardziej wymyślne konstrukcje. 1 m² ścianki działowej o grubości 12,5 cm, wzniesionej w tej technologii, waży około 25 kg. To przeszło 6 razy mniej od muru z pełnej cegły i na tyle mało, że konstruktor nie musi uwzględniać takiej przegrody w projekcie budynku. Co ciekawe, przy takiej samej grubości, lekka ścianka może lepiej izolować akustycznie. Jeżeli zamierzamy np. podzielić pokój dla dzieci na dwa mniejsze (a większe obciążenie stropu nie wchodzi w rachubę), karton-gipsy sprawdzą się doskonale.

Są też świetnym materiałem okładzinowym, służącym do wyrównywania krzywych ścian. Zastępują na tym polu tynki i gładzie, bo ich użycie pozwala na znaczne przyśpieszenie prac, zaś plac budowy - ze względu na ograniczenie robót tynkarskich - jest czystszy. Ich równa powierzchnia to dobry podkład rozmaitych materiałów wykończeniowych: farb, tapet, płytek ceramicznych. Zaletą tej technologii jest też ograniczenie procesów mokrych, nieodzownych przy tradycyjnym murowaniu i tynkowaniu.

Sam gips to naturalny regulator wilgotności powietrza, dzięki czemu w wykończonych nim wnętrzach jest ona optymalna. Nadmierne zawilgocenie materiału powoduje jednak drastyczny spadek jego wytrzymałości mechanicznej. To, obok nikłej odporności na uszkodzenia mechaniczne i utrudnionego mocowania np. ciężkich szafek, największe wady płyt g-k.

Do ich zalet trzeba jeszcze zaliczyć niepalność - w trakcie pożaru gipsowe płyty pochłaniają duże ilości ciepła i przez pewien czas (w zależności od rodzaju, od 15 minut do 2 godzin) stanowią barierę dla ognia.

PŁYTY GIPSOWO-KARTONOWE DO RÓŻNYCH ZADAŃ

Typowa płyta gipsowo-kartonowa ma 1,20 m szerokości i długość od 2 do 3 m (2; 2,40; 2,60; 3 m). Dobiera się je tak, żeby jak najmniej sztukować przy układaniu. Podstawowa grubość płyty to 12,5 mm - najlepsza na ścianki działowe i podwieszane sufity. Cieńsze płyty, np. grubości 6,5 mm, zbrojone dodatkowo włóknem szklanym, służą do wykonywania zabudowy łukowej. Grubsze, tj. 15 mm, 25 mm, zwiększają sztywność konstrukcji, na których mocuje się okładziny ceramiczne czy miski WC.

Karton-gipsy występują w kilku rodzajach. Najpopularniejsze są płyty typu A (starsze oznaczenie GKB) do pomieszczeń suchych, w których wilgotność nawet okresowo nie przekracza 70%. Ich krawędzie (w zależności od wariantu tylko dłuższe, albo wszystkie) są wyprofilowane tak, żeby po zamocowaniu płyt w zagłębieniu zmieściła się masa szpachlowa i taśma zbrojąca.

Do pomieszczeń mokrych, takich jak łazienka, kuchnia, przeznaczone są płyty o zwiększonej odporności na wilgoć H2 (kiedyś GKBI). Zdarza się nazywanie ich wodoodpornymi, ale to nadużycie - nawet ten rodzaj karton-gipsów nie jest odporny na bezpośrednie działanie wody! Płyty H2 można stosować przy wilgotności dochodzącej okresowo (nie dłużej niż 10 godzin na dobę) do 85%. Karton jest tu zaimpregnowany przeciwgrzybicznie, rdzeń gipsowy hydrofobizowany (odpycha wodę), a wyrób zazwyczaj ma kolor zielony.

Płyty typu F (GKF) wykazują podwyższoną odporność ogniową i sprawdzą się np. przy obudowie kominka. Ich rdzeń wzmocniono włóknem szklanym, które zapewnia większą spoistość i odporność na ogień. Płyta typu A, poddana działaniu ognia, rozsypuje się po 15, góra 30 minutach, różowa/ czerwona płyta F wytrzyma 4 razy dłużej. W ofercie są też odporne na ogień i wilgoć płyty FH2 (GKFI).

Niektórzy producenci oferują jeszcze bardziej wyspecjalizowane karton-gipsy, np. ciepłochronne, akustyczne. Te pierwsze mają niższy współczynnik przewodzenia ciepła i są polecane do zabudowy poddaszy. Akustyczne zawierają dodatki, ograniczające przenikanie dźwięków.

PŁYTY GIPSOWO-KARTONOWE JAKO SUCHY TYNK

Płyta g-k jako suchy tynk - schemat
Płyta g-k jako suchy tynk - schemat

To w tej roli płyta gipsowo-kartonowa zaczynała swoją karierę na polskich budowach. Jako okładzina zastępująca tynk lub gładź sprawdza się podczas remontów, przy naprawianiu krzywych ścian. Gdy mur jest w miarę równy, płyty klei się bezpośrednio do starego podłoża (po jego zagruntowaniu). Powinny być przycięte tak, żeby pod sufitem zostało do 1 cm luzu. Placki kleju gipsowego nakłada się na nie co 25-30 cm. Potem płytę ustawia się na wypoziomowanych podkładkach dystansowych i dociska do ściany. Kolejne są mocowane z zachowaniem 2-3-milimetrowych odstępów.

Jeżeli ściana jest nierówna, karton-gipsy klei się do pasów z tego materiału, wcześniej nalepionych na murze. Pasy o szerokości 5-8 cm przykleja się pionowo tak, aby tworzyły jedną płaszczyznę. Odstęp między nimi powinien wynosić około 60 cm. Tam, gdzie płyty nie opierają się na ułożonych na podłodze podkładkach, czyli np. nad nadprożem, w czasie klejenia przytwierdza się je kołkami montażowymi.

Jeżeli płytę trzeba przeciąć, robi się to ostrym nożem przy poziomnicy/łacie, po stronie licowej. Potem przełamuje się ją i przecina papier z drugiej strony. Linie łamane i łuki wycina się wyrzynarką elektryczną lub piłą ręczną. Otwory pod gniazda elektryczne - otwornicą do drewna.

PŁYTY GIPSOWO-KARTONOWE NA ŚCIANY DZIAŁOWE

Lekka ściana działowa z jednowarstwowym poszyciem z płyt g-k. - schemat
Lekka ściana działowa z jednowarstwowym poszyciem z płyt g-k. - schemat

Ruszt, na którym mocuje się płyty g-k, zwykle jest budowany z profili stalowych - poziomych UW (w kształcie litery U) oraz pionowych CW (przyściennych), w kształcie C. Może być również drewniany. Standardowa szerokość profili stalowych to 50 mm, lecz gdy wewnątrz ściany mają przebiegać instalacje lub chcemy ułożyć grubszą warstwę izolacji akustycznej, potrzebne są szersze - 75 bądź 100 mm. Powinny być z blachy grubości 0,55 albo 0,6 mm.

Między nimi a przegrodami (ścianą, podłogą, sufitem) umieszcza się taśmę z pianki bądź filcu, tłumiącą drgania i dźwięki. Profile mocuje się kołkami rozporowymi. Jeżeli w lekkiej ścianie pojawią się drzwi, krawędzie otworu, w którym zostaną zamontowane, wzmacnia się profilami ościeżnicowymi UA.

Ruszt obkłada się płytą gipsowo-kartonową o grubości 12,5 mm. Grubszej (lub standardowej w dwóch warstwach) używamy, gdy potrzebna jest większa sztywność konstrukcji, np. przy ściankach ze stelażami sanitarnymi. Wybierając cieńsze i przeznaczone do gięcia, lekką ściankę można ukształtować po łuku czy jako półkole.

Karton-gipsy mają długość odpowiadającą wysokości typowych pomieszczeń, a to dlatego, że odradza się ich sztukowanie. Jeżeli nie da się go uniknąć, łączenia sąsiednich płyt nie powinny wypadać w jednej linii.

Przykręca się je blachowkrętami (najlepiej o długości 25 mm i średnicy 3,5 mm) przynajmniej 1,5 cm od krawędzi płyty, w odstępach do 25 cm.

PŁYTY GIPSOWO-KARTONOWE NA PODDASZA, PODWIESZANE SUFITY

Dwupoziomowa konstrukcja sufitu podwieszanego krzyżowego - schemat
Dwupoziomowa konstrukcja sufitu podwieszanego krzyżowego - schemat

Budowane przez Polaków domy mają zwykle skośne dachy, a pod nimi użytkowe poddasza z sypialniami i łazienkami. Lekkie (nie obciążają nadmiernie więźby) i niepalne karton-gipsy świetnie się tu sprawdzają. Do przytwierdzonego do krokwi rusztu mocuje się je tak, jak w przypadku ścianek działowych. Przy czym konieczne jest umieszczenie między nimi i ociepleniem izolacji paroszczelnej. Ruszt robi się z drewnianych łat, albo stalowych profili (sufitowych CD, kapeluszowych). W systemach z metalu wykorzystuje się jeszcze wieszaki (bezpośrednie, kotwowe).

Na użytkowych poddaszach podwieszane sufity pojawiają się prawie zawsze, w innych pomieszczeniach też stały się ostatnimi laty bardzo popularne. Montuje się w nich dekoracyjne oświetlenie, ale nad taką konstrukcją da się ukryć o wiele więcej: instalacje, izolację cieplną i akustyczną, elementy konstrukcyjne budynku.

Podwieszany sufit podtrzymują wieszaki i profile przyścienne UD, które po podklejeniu taśmą przytwierdza się za pomocą kołków. Jeżeli jest blisko stropu (do 12 cm), korzysta się z elementów do mocowania bezpośredniego, np. wieszaków ES. Konstrukcję podwieszoną niżej podtrzymują wieszaki kotwowe. Elementy kotwiące dobiera się do rodzaju stropu. Odstępy między wieszakami zależą od ciężaru zabudowy. Jeśli ten nie przekracza 15 kg/m2, umieszcza się je co 1 m. Kiedy sufit jest cięższy, wieszaki daje się gęściej. Do nich montowane są profile główne CD, a do tych, prostopadle poniżej - profile nośne (co 40, maksymalnie 50 cm). Profile nośne i główne łączą łączniki krzyżowe. W ten sposób buduje się dwupoziomową konstrukcję sufitu podwieszanego krzyżowego.

Ruszt może być także jednopoziomowy, zarówno krzyżowy, jak i jednokierunkowy. Na krzyżowy potrzeba mniej materiału, lecz jego wykonanie jest trudniejsze, a konstrukcja mniej sztywna. Ruszt jednokierunkowy jest najprostszy, ale polecany raczej do węższych pomieszczeń (do 4 m). Na suficie płytę gipsowo-kartonową przytwierdza się do profili jak na ścianie działowej. Odstępy między wkrętami nie powinny przekraczać 15 cm.

CO JEST JESZCZE POTRZEBNE DO ZAMOCOWANIA PŁYT KARTONOWO-GIPSOWYCH?

Mocując karton-gipsy, zostawia się między nimi kilkumilimetrowe odstępy, a na koniec połączenia płyt i łby blachowkrętów należy zaszpachlować. Szczeliny między krawędziami półokrągłymi wypełnia się masą z dodatkiem włókien szklanych. Miejsca, w których stykają się wyprofilowane krawędzie spłaszczone, szpachluje się zwykłą masą gipsową i wzmacnia taśmą zbrojącą.

Tradycyjne spoinowanie wygląda następująco - szczelinę wypełnia się masą szpachlową, w którą wtapia się taśmę. Na zbrojenie nakłada się kolejną warstwę szpachli, potem jeszcze masę wykończeniową. Najłatwiejsze w użyciu siatki z włókna szklanego dają słabe połączenie i stosuje się je głównie przy spoinach pionowych. Najmocniej zbroją taśmy papierowe, które są też najtrudniejsze do zastosowania, bo papier niechętnie łączy się z masą gipsową. Nieco mniej kłopotliwa jest taśma flizelinowa.

Narożniki ścian z płyt gipsowo-kartonowych wzmacnia się profilami narożnikowymi lub specjalnymi taśmami zbrojącymi. Profilami osłania się narażone na obtłukiwanie narożniki zewnętrzne, w wewnętrznych daje się taśmy. W miejscach narażonych na duże obciążenia, np. przy łączeniu karton-gipsów na skosach poddasza ze ścianą, wykonuje się tak zwane połączenia ślizgowe. Wzdłuż spoiny, na murowanej ścianie, przykleja się taśmę poślizgową. Na spoinę jest nanoszona szpachla, w którą wtapia się taśmą zbrojącą. Na styku obu taśm może z czasem pojawić się pęknięcie, ale będzie równe i bardzo cienkie. Szczeliny między płytami i sufitem wypełnia się elastyczną masą akrylową.

KOSZTY MONTAŻU PŁYT GIPSOWO-KARTONOWYCH DO ŚCIAN I SUFITÓW

Płyty g-k kupuje się na sztuki. Z pewnym zapasem, bo łatwo je uszkodzić w transporcie i podczas montażu. Zwykła o grubości 12,5 mm i wymiarach 1,2 × 2,6 m kosztuje około 15 zł. Na bardziej odporną na wilgoć płytę zieloną wydamy 25 zł. Ogniochronna będzie złotówkę droższa. Cienkie płyty do gięcia kosztują 50-55 zł (za rozmiar 1,2 × 2,6 m). 2 kg pudełko wkrętów (3,5 × 25 mm) z gwintem do metalu to wydatek ok. 25 zł.

Profil CW o szerokości 50 mm i długości 3 m kosztuje 15 zł, a o szerokości 100 mm trochę ponad 20 zł. Za profil UW płaci się podobnie, wyraźnie droższe są profile ościeżnicowe - w zależności od szerokości od 60 do 100 zł za 3 m. Cena narożnika uniwersalnego 2,5 m to 3-4 zł.

Robocizna przy ściance działowej kosztuje 40-50 zł/m2. Za zarobienie podwieszanego sufitu płaci się 50-100 zł/m2, za docieplenie poddasza (wełna, folia, płyty) 90 zł/m2, za 1 m2 zabudowy po łuku zdecydowanie powyżej 100 zł. Klejenie płyt g-k do ściany jest tańsze: 20-30 zł/m2.

Janusz Werner

Ostatnio dodane produkty

Botament WC Set - zestaw do zabudowy stelaży podtynkowych WC
Botament WC Set - zestaw ...
Botament Systembaustoffe
BOTAMENT WC Set Universal to gotowy produkt przygotowany do wykonania zabudowy stelaży podtynkowych WC dostępnych obecnie na rynku. Zaawansowana technicznie płyta budowlana, na bazie której ...
Knauf Płyta Zwykła
Knauf Płyta Zwykła
Knauf Sp. z o.o.
Właściwości Łatwa obróbka Niepalna Możliwe wykonanie elementów łukowych Możliwe wykonanie elementów łamanych po nafrezowaniu Niewielka odkształcalność przy zmiennych warunkach ...
Płyta budowlana
Płyta budowlana
Ultrament
Wodoodporna, lekka, izolująca termicznie Płyta budowlana z polistyrenu ekstrudowanego XPS pokryta powłoką mineralną. Płyta budowlana jest odporna na działanie wody, stanowi dodatkową ...
Płyta NIDA Zwykła
Płyta NIDA Zwykła
Siniat Sp. z o.o.
Płyta gipsowo-kartonowa (GKB/TypA) do budowy ścian działowych, obudów ściennych i sufitowych na konstrukcji nośnej oraz jako suchy tynk. Charakteryzuje się bardzo łatwą obróbką i montażem, ...
Wieszak ES
Wieszak ES
Metpol
Występuje w szerokościach 60 i 50mm (odpowiadających szerokościami profili sufitowych i ściennych) oraz w długościach 75 mm, 125 mm, 175 mm, 225 mm, 250 mm i 300 mm. Dostępny jest wieszak ...
Płyta g-w FERMACELLl 10 mm
Płyta g-w FERMACELLl 10 mm
Fermacell Systemy suchej zabudowy Płyty gipsowo-włóknowe, cementowe
Nazwa: Płyta standardowa 10 mm Zastosowanie: ściany działowe, ściany ogniowe, ściany zewnętrzne, okładziny ścian, suchy tynk, sufity podwieszane – okładziny stropów Wymiary: 10x1200x3000 ...
Klej gipsowy Norgips BondingFix
Klej gipsowy Norgips BondingFix
Norgips Sp. z o.o. Sp. k.
Opakowanie: worki po 20 kg i 30 kgZastosowanie: do przyklejania płyt gipsowo-kartonowych, stanowiących suchy tynk, do pionowych powierzchni znajdujących się wewnątrz budynkówPodłoże: ...
Ściany działowe Rigips
Ściany działowe Rigips
Saint-Gobain Construction Products Polska - Rigips
Spełniają wymagania norm w zakresie parametrów izolacyjności akustycznej i odporności ogniowej ścian w budynkach mieszkalnych, użyteczności publicznej, przemysłowych i innych. Ich konstrukcję ...